Pigging-systemen: minder productverlies in leidingen voor food & beverage
Bij elke productwissel blijft waardevol materiaal achter in de leiding. Pigging-systemen winnen tot 99% van het restproduct terug, verlagen het waterverbruik en beperken het risico op kruisbesmetting — een groeiende prioriteit in de voedingsmiddelenproductie.
In de voedingsmiddelen- en drankenproductie transporteren leidingen van alles: vruchtensappen, zuivel, sauzen, siropen en vloeibare chocolade. Elke keer dat een batch eindigt of er een productwissel plaatsvindt, blijft een aanzienlijke hoeveelheid product in de leiding achter, de zogeheten line fill. In een gemiddelde fabriek vertegenwoordigt dat restvolume al snel duizenden euro’s aan productverlies per dag.
Wat is pigging?
Pigging houdt in dat een nauwsluitend projectiel, de pig, door een leiding wordt gestuurd om het restproduct eruit te duwen. De pig wordt voortgestuwd door perslucht of water en legt de weg af van een lanceerstation naar een ontvangststation, waarbij hij de binnenzijde van de leiding schoonveegt.
De naam stamt uit de begindagen van het leidingonderhoud, toen reinigingsapparaten een piepend geluid maakten bij het passeren van de leiding. Moderne hygiënische pigs worden met hoge precisie gegoten uit FDA-goedgekeurde elastomeren en zijn geschikt voor clean-in-place (CIP).
De omvang van het productverlies
Neem een leiding van 100 meter met een doorlaat van 3 inch (DN80). Het line-fillvolume bedraagt dan ruwweg 500 liter. Vervoert die leiding een product van € 2 per liter en vinden er twee productwissels per dienst plaats, bij drie diensten per dag, dan bedraagt het dagelijkse productverlies € 6.000: ruim € 1,5 miljoen per jaar op één enkele lijn.
Zonder pigging verdwijnt dit product in het riool of raakt het tijdens de CIP zo verdund dat terugwinnen niet meer loont. Met pigging zijn terugwinpercentages van 95 tot 99% haalbaar.
Hoe pigging product terugwint
- De pig wordt aan het begin van de leiding in het lanceerstation geladen
- Perslucht of vloeistof stuwt de pig door de leiding
- De pig duwt het restproduct voor zich uit naar het ontvangstvat
- In het ontvangststation wordt de pig opgevangen en is de leiding klaar voor CIP of de volgende batch
De hele cyclus verloopt geautomatiseerd en duurt doorgaans minder dan een minuut per 100 meter leiding.
Eisen aan hygiënisch ontwerp
In food- en beveragetoepassingen moet elk onderdeel in het productpad voldoen aan strenge hygiënische normen. Voor pigging-systemen betekent dat:
- Alle productaanrakende oppervlakken in RVS 316L met een oppervlakteruwheid van ten hoogste 0,8 µm Ra
- Pigmateriaal: FDA 21 CFR 177.2600, EG 1935/2004, USP Class VI
- CIP-geschikte stations, zonder dode hoeken en volledig afwaterbaar
- 3-A Sanitary Standards- of EHEDG-certificering
- ATEX-uitvoeringen voor toepassingen met brandbare producten of atmosferen
Trinox pigging-systemen
Trinox, onderdeel van de Gulbinat-groep, heeft pigging-systemen ontwikkeld specifiek voor hygiënische procesindustrieën. De systemen zijn leverbaar in enkele- en dubbele-piguitvoering, met automatische pigdetectie en koppeling aan gangbare procesbesturingssystemen (PLC/SCADA).
Als exclusief Trinox-distributeur in de Benelux biedt Tas & Company volledige projectbegeleiding, van leidinginventarisatie en haalbaarheidsstudie tot installatiebegeleiding en inbedrijfstelling. Wij zien doorgaans terugverdientijden van 6 tot 12 maanden, alleen al op basis van de waarde van het teruggewonnen product.